Veiliger medicijngebruik door betere samenwerking

De Task Force Medicatieveiligheid heeft belangrijke stappen gezet om gebruik van medicijnen veiliger te maken in de langdurige zorg en zorg thuis. Samenwerking tussen alle betrokkenen: cliënten, artsen, apothekers, zorgorganisaties en zorgmedewerkers is voor een veiliger medicijngebruik essentieel. De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) ondersteunt de aanpak van de veldpartijen. Dit blijkt uit een rapport van de IGZ, dat ook concludeert dat de risico’s in het medicatieproces sterk zijn verminderd en het medicatieproces in een jaar tijd veel veiliger is geworden. De Task Force partijen zijn verheugd over de uitkomsten van het vervolgonderzoek van de IGZ. 

In 2010 heeft de IGZ steekproefsgewijs onderzoek gedaan naar medicatieveiligheid in verpleeg- en verzorgingshuizen, in gehandicapteninstellingen en bij zorg thuis. De IGZ constateerde dat er veel risico’s waren op het gebied van medicatieveiligheid1. Nu, een jaar later, onderzocht de IGZ opnieuw de risico’s rond medicatie bij de eerder bezochte organisaties en constateert forse verbeteringen. Het aantal hoge en zeer hoge risico’s is met 80% of meer afgenomen, aldus de IGZ.

Task Force: samen werken aan medicatieveiligheid

De landelijke organisaties van cliënten, artsen, apothekers, zorgorganisaties en zorgmedewerkers hebben naar aanleiding van het rapport van de IGZ eind 2010 de handen ineen geslagen om samen te werken aan verbetering van medicatieveiligheid. De Task Force is een initiatief van ActiZ, KNMP, NVZA en Verenso. Daarnaast nemen deel BTN, LHV, LOC, NHG, NPCF, NVAVG, VGN, en V&VN.
Bij de medicatie van cliënten in zorginstellingen en bij zorg thuis zijn veel partijen betrokken. Alle partijen zijn zich er zeer van bewust dat een goede samenwerking van groot belang is voor de veiligheid rond gebruik van medicatie.

Veiligheid en verantwoordelijkheid in de medicatieketen
Uit de eerdere rapportage van de IGZ bleek dat niet altijd goed is afgestemd wie waarvoor verantwoordelijk is. De Task Force maakt daarom een praktisch overzicht wie welke verantwoordelijkheden heeft in het medicatieproces, met ook aandacht voor de rol van de cliënt zelf. Dit overzicht vormt een goed handvat voor zorgorganisaties, artsen en apothekers die hun samenwerking op het gebied van medicatieveiligheid willen verbeteren en afspraken willen maken.
De Task Force werkt ook uit hoe, vanuit ieders verantwoordelijkheid, veilig kan worden gehandeld in het hele proces van medicatie voorschrijven tot en met het innemen van medicatie. De afstemming van verantwoordelijkheden in dat proces luistert nauw. Zo is het veiliger als de apotheek een toedienlijst aanlevert waarop de medicatie is vermeld die de cliënt moet gebruiken, in plaats van dat deze lijst door de zorgmedewerkers zelf wordt opgesteld. De Task Force heeft daarom nu afspraken gemaakt over een landelijk uniforme toedienlijst en dat deze door apotheken wordt aangeleverd voor gebruik in de zorgorganisaties en bij zorg thuis. Een ander voorbeeld is dat het veiliger is als de apotheek medicatie zoveel mogelijk voorverpakt per toedienmoment, aanlevert.

De partijen in de Task Force werken de aanbevelingen in het IGZ-rapport 2010 die aan hen waren gericht, uit om het medicatieproces veiliger te maken. Daarnaast adviseerde de IGZ in dat rapport de overheid en zorgverzekeraars om zorg te dragen voor een adequate financiering van veilige procedures rond medicatie. Met de duidelijkheid over de veilige procedures en verantwoordelijkheden biedt de Task Force de overheid, zorgverzekeraars en de betrokken zorgverleners en zorgorganisaties de basis om daadwerkelijk passende afspraken te maken.